Genomineerden RAAK-award 2020 bekend

2 September 2020

De jury heeft 6 onderzoeksprojecten genomineerd voor de RAAK-award 2020. De award wordt uitgereikt tijdens het SIA-congres op 19 november. Hieronder introduceren we (in willekeurige volgorde) de genomineerden.

Inhoud

1. Big data technologie voor detectie overbelasting sporters – Saxion

Bij veel sporters ontstaan blessures als gevolg van overbelasting. Sportclubs en sporters willen deze blessures uiteraard voorkomen Er wordt momenteel veel gemeten aan sporters (quantified self). Professionele sportclubs investeren in dure systemen en verzamelen grote hoeveelheden aan data. Maar hoe kunnen deze data omgezet worden in trainingsadvies?

Het gebruik van data is nog beperkt en het succes van een goed trainingsadvies is nog altijd sterk afhankelijk van het onderbuikgevoel van een coach. Insteek van dit project is (sensor)technologie te gebruiken in combinatie met big data-analyse en inzichten vanuit de literatuur. Zo kunnen signalen van overbelasting vroegtijdig gedetecteerd worden, wat blessures kan voorkomen.

2. Console: Ontwikkeling van geconcentreerde zonne-energiesystemen voor commerciële toepassingen – Hogeschool van Arnhem en Nijmegen

De energietransitie is in ons land vol aan de gang. Er verschijnen op steeds meer plekken zonnepanelen, windparken-op-zee schieten als paddenstoelen uit de – nou ja – zee, de industrie gaat steeds duurzamer om met het (her)gebruik van hun energiestromen en gasverwarming wordt vervangen door schonere oplossingen zoals warmtepompen. In sommige sectoren staat men nog voor uitdagingen. Zoals de sectoren waar het project Console zich op richt: de bebouwde omgeving en de glastuinbouw.

In het project hebben onderzoekers samen met studenten en het bedrijfsleven hard gewerkt aan innovatieve en transparante systemen voor zonnestroom en -warmte voor gebruik achter of in plaats van glas. Daarmee kunnen serres, glasdaken, glazen kantoorwanden en tuinbouwkassen ook duurzame energie leveren. De systemen kun je zien als een soort super-zonwering: er is minder airco nodig, mensen en schermen worden niet verblind, er komt zacht, natuurlijk daglicht naar binnen, zicht naar buiten wordt (gedeeltelijk) behouden en er wordt duurzame energie opgewekt.

3. HYDROVA: Validatie van brandstofcelsystemen voor toepassing binnen de duurzame energievoorziening - Hogeschool van Arnhem en Nijmegen

Waterstoftechnologie speelt een belangrijke rol in de energietransitie. Onderzoekers van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) hebben in dit project laten zien dat de technische ontwikkeling van waterstof-brandstofcelsystemen doorgaans haalbaar is, maar dat deze vaak nog per toepassing ontwikkeld moet worden. Bovendien zijn de kosten vaak nog te hoog. Daarom ontwikkelde de onderzoekers van de HAN eigen modulaire systemen en modellen die bijdragen aan een snellere en betaalbare uitrol.

De lectoraten Duurzame Energie en Automotive Research hebben samen met studenten, docenten en een breed netwerk in de praktijk gewerkt aan projecten op het gebied van kleinschalige toepassingen van waterstoftechnologie. Denk aan testopstellingen, ontwikkeling van systeemontwerpen, numerieke modellen en haalbaarheidsstudies. En met steun van de Gemeente Arnhem en de Provincie Gelderland is het waterstoflab HAN H2Lab.

Met dit project is een stevige basis neergezet voor een blijvende en structurele samenwerking tussen het onderzoek en onderwijs van de HAN en het bedrijfsleven op het thema waterstof.

4. Immersieve journalistiek en het betrokken publiek - Hogeschool Utrecht

De journalistiek zit in zwaar weer. Teruglopende oplagen, krimpende redacties en minder loyale nieuwsconsumenten. De kijker onderdompelen in een journalistiek verhaal met nieuwe technologieën – de zogenoemde immersieve journalistiek – kan een mogelijke oplossing zijn.

Nieuwsorganisaties experimenteren met innovatieve technologieën zoals Virtual Reality (VR) en Augmented Reality (AR). Zo maakte KRO-NCRV een VR-productie waarin je in de huid kruipt van iemand die in een psychose zit.

In dit project onderzoekt een team van Hogeschool Utrecht wat het effect is op het publiek als de nieuwsgebruiker zich onderdompelt in een virtueel verhaal. En of het een bijdrage levert aan de publieke functie van de journalistiek. Uit het onderzoek blijkt dat het draait om de mate waarin de gebruiker mee kan doen in het verhaal. Maar veel producties zijn juist technologiegedreven. De inzichten uit het uitgebreide onderzoek (o.a. een literatuurstudie en experimenten) zijn vertaald in concrete tools. Nieuwsorganisaties en opleidingen die bezig zijn met immersieve journalistiek gebruiken deze tools inmiddels.

5. Shoe-TIMeS – Fontys Hogescholen

Wereldwijd heeft 10% van de bevolking te maken met een vorm van diabetes. Een ziekte die, als gevolg van een minder gevoel in de voet, kan leiden tot ernstige gezondheidsklachten. In de ernstigste gevallen kan dit zelfs leiden tot (gedeeltelijke) amputatie van de voet. Orthopedisch schoentechnologen en podotherapeuten leveren aangepaste orthopedische schoenen of inlegzolen. Speciaal ontworpen en gemaakt om een perfecte pasvorm te bieden.

Om te weten of ze daar ook goed in geslaagd zijn moeten ze zich baseren op subjectieve, kwalitatieve maatregelen zoals klanttevredenheid en afname van klachten. Fred Holtkamp van de Fontys Paramedische Hogeschool en zijn team wil met dit project een meetapparaat ontwikkelen dat voortdurend krachten en druk kan meten tijdens iemands activiteiten in het dagelijks leven.

Orthopedisch schoentechnologen en podotherapeuten kunnen zo’n apparaat gebruiken om de effectiviteit van de schoenen en inlegzolen die ze gemaakt hebben, te onderbouwen.

6. ZINnig: Innovatie van taaltherapie voor kinderen met complexe taalproblemen - Hogeschool Utrecht

Voor kinderen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) is het moeilijk om goede zinnen te maken en om zinnen te begrijpen. Dit hindert hen in hun communicatie en participatie. TOS komt bij zo’n 5-7% van de kinderen voor. Dat betekent twee kinderen per schoolklas.

Een hardnekkig kernsymptoom van TOS is moeite met woordvorming en zinsbouw (grammatica). De beste manier om grip te krijgen op de grammaticale problemen zijn spontane taalanalyses (STA). Logopedisten voeren ze echter zelden uit.

In het RAAK-mkb project ZINnig hebben onderzoekers van Hogeschool Utrecht daarom in cocreatie met de beroepspraktijk innovatieve tools ontwikkeld voor diagnostiek en behandeling van kinderen met TOS. De webapplicatie ‘SponTaal’ helpt logopedisten om slimmer en sneller STA uit te voeren.

Uniek is de ontwikkeling van de eerste serious game voor kinderen met TOS. Samen met de beroepspraktijk, kinderen met TOS en gamification experts GameTailors is de game ‘WaanZINnig’ ontwikkeld. De combinatie van lol en leren werkt!