Langdurige financiering voor onderzoeksgroep dementie

In Nederland krijgt 1 op de 5 mensen dementie. Dementie heeft een grote impact op de kwaliteit van leven van mensen die het krijgen, hun naasten en de maatschappij. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft in 2020 de Nationale Dementiestrategie 2021-2030 gepubliceerd met als uitgangspunt dat mensen met dementie en hun naasten als waardevol lid in de samenleving kunnen functioneren en daarbij goede ondersteuning en zorg ontvangen. Daarvoor is meer onderzoek nodig.

Met de regeling SPRONG Dementie richt Regieorgaan SIA zich op het duurzaam versterken van praktijkgericht onderzoek naar maatschappelijke uitdagingen rondom dementie. De regeling richt zich op het opbouwen van een sterke kennisinfrastructuur en samenwerkingsverbanden; niet op losse projecten, maar op de randvoorwaarden die nodig zijn voor goed praktijkgericht onderzoek.

Binnen deze regeling ontvangt de SPRONG-groep COMPASS (COMmunity voor PASSende dementiezorg en -ondersteuning) € 2 miljoen subsidie. Hogeschool Windesheimen en lectorenplatform PRODEM staan aan de basis van dit samenwerkingsverband van 7 hogescholen en diverse andere organisaties. Onder aanvoering van lector Simone de Bruin richt COMPASS zich op het verbeteren van de kwaliteit van leven van mensen met dementie en hun naasten.

Bij dementie ligt de nadruk vaak op (medische) zorg. COMPASS zet zich in voor een bredere benadering: met aandacht voor zelfstandigheid, plezier, meedoen, sociale contacten en het gevoel ertoe te doen. Dit doen zij door het realiseren van passende dementiezorg en -ondersteuning die:

• aansluit bij wat betrokkenen zelf belangrijk vinden in de verschillende fasen van hun leven met dementie;
• samen mét hen wordt vormgegeven en
• goed onderbouwd is en écht verschil maakt in de praktijk.

Om dit te realiseren bouwt COMPASS aan een kennisinfrastructuur waarin onderzoekers, mensen met dementie, naasten, zorgverleners, studenten en docenten samenwerken vanuit een gedeelde onderzoeksvisie en -aanpak.

In de eerste 2 jaar legt de onderzoeksgroep de basis. COMPASS ontwikkelt een onderzoeksprofiel en methoden die passen bij samenwerking met direct betrokkenen, richt de COMPASS Academy op voor scholing en kennisdeling en versterkt de verbinding tussen praktijk, onderwijs en onderzoek.

In de 2 jaar daarna test en verfijnt COMPASS deze infrastructuur via concrete projecten en scholings- en uitwisselingsactiviteiten. Vervolgens zorgt de onderzoeksgroep voor duurzame verankering van kennis en toepassingen in het onderwijs en de praktijk. Met deze aanpak versterkt COMPASS de positie van hbo-onderzoek binnen het dementieveld en draagt de groep actief bij aan de landelijke beweging van zorg naar leven.

Rondom het onderzoeksprogramma Dementie bundelen Regieorgaan SIA, ZonMw en Alzheimer Nederland hun krachten door verschillende subsidieregelingen, in lijn met de Nationale Dementiestrategie. Door gezamenlijk te programmeren op dit thema, versterken we de maatschappelijke en economische impact.

ZonMw heeft in het najaar van 2025 een call voor hbo-dementiefellowships geopend. SPRONG-groep COMPASS zorgt voor duurzame inbedding van deze fellows daar waar onderzoekslijnen en -focus overeenkomen.