Financiering voor de eerste PD-kandidaten

30 May 2023

Regieorgaan SIA heeft 11 financieringsaanvragen voor professional doctorate-kandidaten gehonoreerd. Met deze belangrijke stap in de pilot van het doctoraatstraject in het hbo kunnen kandidaten nu ook daadwerkelijk aan de slag met complexe problemen in de praktijk of binnen de hogeschool.

Hogescholen zijn in 2023 gestart met een pilot voor een eigen doctoraatstraject: de professional doctorate (PD). Daarmee introduceert het hbo een nieuw leertraject waarmee het de grenzen in de beroepspraktijk wil verleggen. De pilot is opgestart door de Vereniging Hogescholen in samenwerking met het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Regieorgaan SIA. Op 30 mei heeft Regieorgaan SIA de eerste 11 financieringen toegekend voor het aanstellen van een PD-kandidaat.

Interveniëren in complexe praktijken

Kandidaten worden opgeleid tot hooggekwalificeerde professionals die leren te interveniëren in complexe praktijken zoals de gezondheidszorg, de energietransitie of de kunst- en cultuursector. In deze nieuwe beroepsopleiding staat praktijkgericht onderzoek centraal.

De PD maakt een doorlopende leerlijn van associate degree via bachelor en master tot doctorate in de beroepskolom mogelijk. De opleiding helpt te voorzien in de toenemende behoefte aan hoogopgeleide professionals die aan de slag kunnen met complexe beroepsgerichte kennis- en ontwerpvragen.

Eerste kandidaten van start

De eerste 11 aanvragen van hogescholen voor financiering van PD-kandidaten zijn nu gehonoreerd. Dit betekent dat deze kandidaten vanaf 1 juni daadwerkelijk van start kunnen. Het gaat om 8 kandidaten in het domein Kunst + Creatief en 3 in het domein Gezondheid & Welzijn.

Risk Hazekamp, Avans Hogeschool

Unlearning Photography: Listening to Cyanobacteria

Toxiciteit en analoge fotografie zijn niet alleen verbonden door chemische productieprocessen, maar ook door het creëren van dominante sociaal-politieke machtsstructuren van definiëren en categoriseren. Als antwoord op deze toxische geschiedenis onderzoekt Risk Hazekamp alternatieve fotografische methodes, om de wereld te bekijken zonder camera, middels een niet-chemisch productieproces en vanuit niet-menselijke blik. Riks Hazekamp stelt een nieuwe benadering van fotografie voor, waarbij de fotograaf niet langer de controle heeft over het beeld, maar eerder omstandigheden creëert waarin fotografische beelden kunnen ontstaan. Met als doel een 'levend micro-organisch fotografisch proces' te laten ontstaan, een proces dat voortdurend kooldioxide omzet en zuurstof afgeeft.

Emily Huurdeman, Fontys Hogescholen

Essaying as (Collective) Performative Practice

De kern van het essayeren is een onderwerp zowel kritisch, persoonlijk, als artistiek en theoretisch benaderen. Het essay neemt vele artistieke vormen aan voorbij het geschreven essay. Dit onderzoek richt zich op het essay (essayeren) als een interdisciplinaire, perforatie en collectief proces. Waardoor verschillende artistieke praktijken en kennisperspectieven met elkaar kunnen interacteren tijdens het proces. Het doel is om collectief essayiteraties te creëren en te delen en kritisch te reflecteren. Door het essayeren van een onderwerp, kunnen studenten en artistiek onderzoekers performatief experimenteren met interactie van hun theoretische onderzoek en hun artistieke praktijk.

Philippine Hoegen, HKU

Performing working

Het ‘probleem met werk’ is dat het ons uitput en flexwerk hoogtij viert. Tegelijk mogen of kunnen velen niet werken en is belangrijk werk vaak onzichtbaar. Meestal bekijken we deze problemen door een medische, sociale of juridische bril. Artistiek onderzoek genereert andere kennis door het lichaam, doen en ervaren te prioriteren. Het doel van dit onderzoek is beter begrijpen wat wel en niet werk is. Wat bijvoorbeeld het (onzichtbare) werk van patiënten in een ziekenhuis is, waarom sommige activiteiten werk heten en anderen niet. ‘Performing working’ draagt bij aan een beter begrip van de plaats van werk in ons leven.

Augustin Martinez Caram, Hanzehogeschool Groningen

Lifestyle and Digital Sovereignty. A new media arts approach to collective technological empowerment for holistic care

Het traject is een artistiek onderzoek met als doel gezonde leefgewoonten te bevorderen door middel van een nieuwe media-kunstinterventies. Door technologische processen te integreren, onderzoekt het project hoe artistiek onderzoek de digitale geletterdheid kan vergroten en deelnemers in staat kan stellen hun levensstijlgewoonten te beheren met behulp van AI. Het traject maakt gebruik van veldonderzoek in de vorm van AT-LABS, artistieke ruimtes die interdisciplinair onderzoek mogelijk maken naar gemeenschapsvorming, digitale geletterdheid en performatieve praktijken. Samengewerkt wordt met het Consortium Healthy Living as a Service. Begeleiding komt van verschillende professionals op het gebied van onderzoek en kunstontwerp.

Chinouk Filique de Miranda, ArtEZ University of the Arts

Digitised Practices in the Margins; Reimagining Fashion’s Virtual Interface

Mode is onlosmakelijk verbonden met digitale cultuur. Digitale media hebben nieuwe mogelijkheden van mode-consumptie geopend en deze virtuele ruimte nodigt ons uit onze identiteit online vorm te geven. In dit traject onderzoekt Chinouk Filique de Miranda de verwevenheid van mode en de virtuele werkelijkheid en de implicaties voor onze digitale capaciteit tot handelen. Het is gericht op identiteit in het digitale tijdperk en in hoeverre mensen de mogelijkheden bezitten om verschillende vormen van subjectiviteit te construeren. Doel is om bij te dragen aan grotere ontwikkelingen in een toenemende globale en digitale maatschappij, zoals nieuwe vormen van consumentisme, kapitaal en culturele waarde.

Soemitro Poerbodipoero​, Hogeschool van Amsterdam

Op een innovatieve en duurzame manier bijdragen in de wijk aan participatie, welzijn en eigen regie op positieve gezondheid van thuiswonende senioren.

Stichting Kraktie, een gemeenschapsorganisatie in Amsterdam Zuidoost, biedt diensten aan senioren ter bevordering van hun gezondheid en welzijn vanuit een niet-westers gedachtengoed. Samen met docenten, professionals en onderzoekers maatschappelijk werk en ergotherapie van de Hogeschool van Amsterdam zoekt Soemitro Poerbodipoero door vernieuwende samenwerking uit wat in de praktijk het beste werkt. De komende 4 jaar worden de senioren zelf, zorg- en welzijnsorganisaties en de opleidingen betrokken bij het onderzoeken, vernieuwen en verbeteren van het programma en de samenwerking in de buurt. Het doel is op een duurzame manier bij te dragen aan eigen regie van senioren op hun positieve gezondheid en welzijn.

Op de website van de Hogeschool van Amsterdam lees je meer over dit traject.

Sarah Ros-Philipsen​, Saxion

Leefstijlinterventies: van individuele aanpak naar integraal samenwerken​

Voor professionals in zowel het sociaal- en gezondheidsdomein is het een uitdaging om leefstijlondersteuning op het juiste moment aan te bieden. Daarnaast is samenwerking tussen beide domeinen niet vanzelfsprekend. Dit traject draagt bij aan 1) kennis over het aanbieden van leefstijlondersteuning en 2) perspectieven voor de samenwerking tussen beide domeinen.

Stefan Schäfer, Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten

Breaking Apart Together: Performing speculative design with dying mountains and glaciers

Gezien het toenemende sterftecijfer van gletsjers en bergen in de Alpen en IJsland: welke rol kan speculatief ontwerp spelen om mensen en niet-mensen in staat te stellen de dood van gletsjers en bergen onder ogen te zien en erop te reageren? Kunnen bergen en gletsjers gelijkwaardige medewerkers zijn in het ontwerp proces rond klimaatcrisis? Hoe worden mensen emotioneel geraakt door de beweging van bergen en gletsjers als ze omgaan met (toekomstig) ecologisch verdriet? De rouwcirkel uitbreiden: welke impact hebben de (toekomstige) dood van bergen en gletsjers van niet-mensen in directe omgeving? Welke niet-mensen rouwen om de (toekomstige) doden en hoe?

Chico Taguba​, Hogeschool van Amsterdam

Op weg naar een betere verbinding: Hoe vinden jonge statushouders met psychische en verslavingsproblematiek de weg naar de hulpverlening?​

Jonge mensen die naar Nederland zijn gevlucht en mogen blijven zijn kwetsbaar om psychische problemen en een verslaving te ontwikkelen. Ze weten weinig over verslaving, psychische problemen en welke zorg daarvoor beschikbaar is. Dit onderzoek wil ervoor zorgen dat deze jonge mensen weten welke zorg er is voor hun psychische problemen en verslaving. Dit door te zorgen dat iedereen die met deze jonge mensen werkt elkaar kent. Ook wil Chico Taguba het perspectief van deze jonge mensen zelf in de psychische en verslavingszorg een plek geven.

Reinaart Vanhoe, Willem de Kooning Academie (Hogeschool Rotterdam)

Learning from ruangrupa & documenta fifteen

Dit PD-traject onderzoekt hoe collectiviteit in de kunst kan worden begrepen, door te leren van het Indonesische multidisciplinaire kunstcollectief ruangrupa en zijn gebruik van (de internationale kunsttentoonstelling) ‘documenta’ als werkmiddel. De praktijk van ruangrupa dient als een oefening en uitgangspunt om vragen te beantwoorden over vormen van zelforganisatie binnen en buiten het kunstveld. Dit betreft de vraag hoe hedendaagse kunst begrepen kan worden buiten de gevestigde westerse musea/galeries, kunst-/curatoriale paradigma’s en wat er geleerd kan worden van het mengen van de kunstpraktijk met dagelijkse levenspraktijk.

Nadja van der Weide, Hogeschool van Amsterdam

De kunst van de gemedieerde dialoog - De rol van eigenaarschap, technologie en participatie in het faciliteren van dialoog in lokale gemeenschappen

Participatieve methoden zijn een steeds meer erkende vorm om sociale, technische en politieke maatschappelijke uitdagingen te onderzoeken. Kunst, design en digitale media hebben potentieel voor het ontwikkelen van positieve relaties tussen verschillende belanghebbenden en nieuwe perspectieven op gedeelde (publieke) ruimtes. Een van die methoden is het creëren en faciliteren van gemedieerde dialogen. Dit wordt gezien als belangrijk instrument om in gezamenlijkheid onze toekomst te bepalen en ruimte te maken voor diversiteit en verschillende perspectieven in gesprek. In dit traject onderzoekt Nadja van der Weide hoe dit instrument optimaal vormgegeven en ingezet kan worden, en hoe digitale technologie daarin kan mediëren.

Lees meer over dit traject van Nadja van der Weide op de website van de Hogeschool van Amsterdam

De PD-pilot

In de periode 2023-2029 wordt in 7 domeinen de pilot van de professional doctorate uitgevoerd. De domeinen zijn:

  1. Energie & Duurzaamheid
  2. Gezondheid & Welzijn
  3. Kunst + Creatief
  4. Leisure, Tourism & Hospitality
  5. Maritiem
  6. Onderwijs: Leren en Professionaliseren
  7. Techniek & Digitalisering

logo van de Pilot Professional Doctorate


Regieorgaan SIA is partner van de Vereniging Hogescholen in het uitvoeren van de pilot en heeft specifiek als taak om de onderzoekskwaliteit van de PD-trajecten te stimuleren. Dit doet het regieorgaan onder andere via de financiering van PD-kandidaten. De pilot is gestart in februari 2023 en moet in 2029 zijn afgerond.